Stephen T. Chang - Pełny system samoleczenia,
Wewnętrzne ćwiczenia taoistyczne

Jest to książka o chińskiej medycynie, z której zaczerpnęło (do przesady nieraz) pełnymi garściami wielu autorów, jak np. Jacek Skarbek w swojej książce "Na tropie tajemnicy wiecznej młodości", czy sam Chian Zettnersan w swoim "Tao sypialni".

Autor przedstawia oryginalny program praktyki samouzdrawiania i pracy z energią życiową, całkowicie odmienny od kursu Mantak Chia i jego uczniów, jak również Dr Yang'a. Kurs ma służyć przede wszystkim zachowaniu zdrowia i samoleczeniu we wszystkich przypadkach, kiedy jest to możliwe. Tematyka obejmuje wyczerpujący wykład teorii TCM, ze szczególnym uwzględnieniem zależności pięciu przemian, dwunastu meridianów i narządów wewnętrznych, oraz elementy filozofii daoistycznej, zakropionej jednak sporą dawką grzecznego konfucjanizmu.

Są tam liczne ćwiczenia akupresurowe i energetyczne, z narządami, odpowiadającymi im sferami refleksoterapeutycznymi, akupunktami, które w kursie HT/UT można by umieścić blisko Dao Yin lub nawet Fuzji Pięciu Przemian, a także niezmiernie ciekawe, czysto szamanistyczne "zabawy zwierząt", minipsychodramy do odegrania w domowym zaciszu lub z dala od oczu ciekawskich na łonie natury, wchodzenia w role i świadomość zwierząt, uosabiających naturalne żywioły. Ćwiczenia zawierają bardzo szczegółowe opisy oczekiwanych i możliwych efektów działania, w odniesieniu do konkretnych przypadłości zdrowotno-kondycyjnych. Są tam też postawowe zalecenia jeśli chodzi o żywienie, oddychanie i praktyki oddechowe, sen, medytację.

Co jest bardzo ważne - książka zawiera niezmiernie cenne praktyki kultywowania energii seksualnej i naturalnej antykoncepcji, zwane "ćwiczeniami jelenia", z wariantami dla obu płci - to właśnie dzięki temu książka ta jest często wykorzystywana jako materiał źródłowy.

Co ciekawe, Stephen Chang adwokuje przeciwko praktykom mentalnej pracy z energią, stawiając niemal wyłącznie na ćwiczenia fizyczne i pełne skupienie na świadomości ciała. Z tekstu wyziera gdzieniegdzie przerażenie spowodowane domniemanymi i realnymi możliwościami zaszkodzenia sobie, przede wszystkim odbijają się jednak na jego stronach echa starych, historycznych konfliktów wewnętrznych Chin, w których buntownicy, czyli "ci źli", dostawali w swoje dłonie i nadużywali praktyk transformacji energii seksualnej. Jak to się ma do realnego przebiegu zdarzeń, można tylko przypuszczać, uzupełniając wiedzę historyczną ze źródeł mniej przechylonych w stronę konfucjanizmu, jak np. z książek Glenna Morrisa.

Dr Chang nie jest tak znaną "gwiazdą ezoteryczną" jak powyżsi mistrzowie Dao, Ninpo i Qigong, jednakże również zdobył sobie uznanie i poważanie na całym świecie. Książkę można spokojnie polecić początkującym, jak również tym, którzy chcą w prosty sposób podnieść swój poziom zdrowia, kondycji i energii wewnętrznej, uspokajając przy tym umysł i harmonizując własną seksualność.

• Stephen Thomas Chang - "Pełny system samoleczenia, Wewnętrzne ćwiczenia taoistyczne"
• Wydawnictwo: Polska Direct, Warszawa 1994
• Oprawa: miękka
• Stron: 273
• Język: polski
• ISBN: 83-86486-04-X
• Tytuł oryginału: Stephen T. Chang - "The Complete System of Self-Healing: Internal Exercises", Tao Longevity, Novato CA 1986